Dat is de vraag als ouder, hé. Hoeveel help ik mijn kind. In welke mate laat ik het huiswerk zelf oplossen en bied ik zelf oplossingen. De sluitel tot oplossing staat er eigenlijk al als skelet van de opdracht, nu is het enkel uitwerken.

Impulsief beginnen en associëren.

Stap dat dorp in. Wie zie je daar op straat? Wat doet die daar? Waar gaat ie naartoe? Waarom? Wie komt ie daar tegen? Waar is die mee bezig? Waarom!

Nee. Het is een eenvoudige opdracht, maar je piekert er te veel over. Laat gaan. Als je je verplaatst naar dat dorp of die streek, gebeurt alles vanzelf. Dat zul je zien. Ik ben heel benieuwd. Het lijkt me leuk om te lezen wat je ervan gemaakt hebt.

Volg de adviezen en je zal zien dat het verhaal voor je het weet zelfs te lang is.

Zodra ik mezelf in het dorpscafé of op het spreekuur van de dokter neerzet komen er zat ideeen naar boven.

Gewoon beginnen ook al lijkt het niets, stug doorgaan en er vormt zich vanzelf iets.

"Verder doen de huisartsen meestal de bevallingen, maar in grotere dorpen zullen ze vast een kraamvrouw hebben."

Een vroedvrouw, bedoel je? De kraamvrouw ligt te bedde.

Hoi allemaal,
Ik heb jullie adviezen opgevolgd, ben in het dorp gekropen en heb mijn opdracht klaar, eerste versie zonder over te lezen tenminste. In een ruk door geschreven tussen wasmachine en droger in.

Ok, komt-ie:

'Huiswerkopdracht 10 januari 2008'.

Eudam.

Mijn zwarte garen is op en ik moet tussen het naaiwerk door, even naar de winkel van Sinkel zodat ik verder kan. Het is mooi weer en ik ga met plezier even naar buiten, hoewel ik mij nog niet zo welkom voel in deze gesloten en gelovige vissersgemeenschap aan de kust. Eline komt net de winkel uit en komt mij met geheven hoofd en vooruit gestoken zevenmaandsbuik tegemoet. Aan de overkant lopen twee vrouwen in klederdracht en ik zie ze tegen elkaar smiespelen. Eline ziet dat niet maar voelt het ongetwijfeld. Dat kán hier ook niet: ongetrouwd en zwanger van een ‘onbekende’ vader. Nou, voor haar is hij wel bekend maar je ziet haar nooit met een vriend, zij gaat ook niet meer stappen.
De laatste keer is zij naar de kermis geweest in een ander dorp en sindsdien niet meer. Ze woont bij haar ouders, is 21 jaar en nu met zwangerschapsverlof. Iedere twee weken moet ze naar de dorpse vroedvrouw voor controle, alles gaat volgens schema. Zelfs de vroedvrouw weet niet wie de vader is, net zomin als haar ouders dat weten. Ik kan goed met Eline opschieten, we zijn even oud en trekken ons niet zoveel aan van een geloof.
“Hoi Eline, hoe gaat het? Je ziet er práchtig uit, je wordt steeds mooier, zeker met dat mooie buikje. Schopt hij al goed? Mag ik even voelen?” Eline staat stil, glimlacht naar me en strijkt met een hand over haar kogelronde buikje.
“Hoi Suus, het gaat prima en ja hij schopt erg gezellig. Alleen als hij tegen mijn blaas zit te trappen is dat niet zo leuk maar, voel maar gerust hoor.”
Midden in het dorp staan we, helemaal te kijk ongegeneerd aan elkaars lichaam te voelen. De twee vrouwen in zwarte klederdracht lopen met azijnzure, dichtgeknepen lippen aan de overkant voorbij. Ze kijken strak voor zich, de krengen van roddeltantes. In plaats dat ze eens vriendelijk zijn en hulp aanbieden, nee hoor. Ze hebben weer wat te kletsen de eerstkomende week. Op zondagochtend zitten ze heel schijnheilig vooraan in de kerk, boete te doen voor hun zonden. Ze begrijpen niet dat je naastenliefde ook in de praktijk kunt brengen, achterlijke stiekemerds.
“Ja, ik voel hem. Oh, wat heerlijk lijkt me dit. Alleen..ik zou niet durven zoals jij dit kunt, midden in het dorp en iedereen maar laten gissen.” Het is waar, ik zou niet durven. Ik heb ook een vriend, slik de pil en dat is verboden: geen gemeenschap voor het huwelijk! Ik denk maar dat ik vijftig jaar verder ben in mijn ontwikkeling, dus dan mag het.
“Ach, als je van iemand houdt is het heus niet zo moeilijk. Alleen hebben wij een verboden liefde, dat weet je. En met steun van mijn ouders zal ik hem echt wel goed groot krijgen hoor. Ben daar maar van overtuigd.”
“Is het kamertje al klaar? Kan ik je nog ergens mee helpen, verven, behangen of iets anders?”
“Lief van je maar alles is al geregeld. Mijn vader heeft het kleine kamertje in orde gemaakt en mijn moeder heeft het wiegje opnieuw bekleed. Wil je het eens zien? Mag hoor.” Ik denk even na: dat garen wacht wel en verder heb ik toch niet veel te doen.
“Ja, leuk. Ik ga nu met je mee. Kan dat? Mag het van je ouders? Ik heb nu toch vakantie en ik maak mijn werkstukken wel af voordat de opleiding verder gaat.”
“Gezellig, mijn moeder vindt het vast leuk als je eens meekomt. Ze weet dat jij de enige bent in het dorp die met me praat sinds ik duidelijk zwanger ben.” Ik denk bij mijzelf: ‘ach, wat zul je eenzaam zijn in dit gelovige dorp vol mensen, geen leeftijdgenoten die nog openlijk met je gezien durven te worden, alleen omdat je zwanger bent.’ Samen lopen we verder, arm in arm en we trekken ons niets aan van de afkeurende blikken die we ontmoeten. Even later komen we de dorpsherder, de pastoor tegen. Hij heeft alleen een kort knikje voor ons over, meer niet. Hij is anders zo vriendelijk, maakt met iedereen een praatje en hier begrijp ik niks van. Ik sta even met open mond van verbazing. Die wordt nog groter als ik zie dat Eline een rood, blozend hoofd krijgt bij het zien van de pastoor, maar dat haar mooie bruine ogen zacht gaan glanzen. Ik val van de ene verbazing in de andere. Eline kijkt me aan en zegt niets. Ik kijk haar vragend aan, maar vraag niets. Stil lopen we verder en na een minuutje beginnen we weer te praten, niet zoals vanouds. Ik ben een beetje van mijn stuk gebracht door deze ontmoeting met pastoor, met een blozende en glanzende Eline. Ik begin langzaam iets te vermoeden. Het kán waar zijn, er zijn al meer geruchten over deze pastoor in de wereld van het dorp, maar geen bewijzen. Als we achterom bij Eline naar binnengaan staat Eline’s moeder in de keuken en roept blij verrast: “Hallo! Wat vind ik dát nou gezellig dat je eens meekomt naar ons, echt leuk. Kom binnen, ik zal wat thee zetten.”
“Dag Ella, ik kom even met Eline mee om het kamertje te zien, mag het? Ik vind het allemaal zo leuk, nee, niet dat ze alleen een kind gaat krijgen. Maar wel dát ze een kindje krijgt. Was ik maar zover, ik zou het prachtig vinden.”
“Ja, daar zeg je wat. Maar wij vinden het moeilijk en leuk tegelijk. Dat mag dan niet van pastoor, maar ach. We zijn toch allemaal jong geweest hè? Je bent jong en je wilt wat. Nou, zij krijgt wat. Ga maar lekker even boven kijken, de thee wacht wel.” Samen gaan we giechelend naar boven.
“Jij hebt wel begrijpende ouders zeg. Ik weet niet hoe mijn ouders zouden reageren, zeker niet in zo’n dorp als dit.”Eline kijkt mij glimlachend aan en zegt:
“Ja, ze begrijpen meer dan ik weet volgens mij. En ze zijn lief hoor. Ze verheugen zich erop dat ze grootouders worden, zelfs hier in dit dorp. Ze trekken zich niets aan van dat stiekeme geklets, want dat gaat als een vuurtje, iedere stap die we doen. Reken daar maar op.”
“Vind jij het moeilijk, dat geklets?” Eline denkt even na.
“Hm, gaat wel, leuk is het niet. Zeker als ik wéét dat iemand me ziet en doet alsof ze me niet ziet. Ik vind het achterbaks, maar ja zo gaat dat hier. Had ik maar niet moeten…” Verschrikt houdt ze op met praten, ze wil het niet zeggen.
“Stt, stil maar, ik hoef het niet te weten hoor als je het niet wilt zeggen. Laat het maar een geheim blijven. Maar áls je het wil zeggen kan dat gerust: ik zwijg als het graf. Ik zag net echt wel jouw reactie op de pastoor en het viel mij op dat hij niets zei.” Eline kijkt me verschrikt aan maar zegt niets, laat mij stil het wiegje zien en langzaam wordt ze weer rustiger, de oude Eline.
“Suus, ik heb een plannetje. Ik moet morgen naar de vroedvrouw. Wil je mee?”
“Echt? Meen je dat? Graag! Oh, wat leuk, vind je het écht goed? Of voel je je niet goed? Is er iets?” Lachend staat Eline even te kijken bij de commode en de stapels rompertjes.
“Nee hoor, alles is goed. Alleen, ik dacht, misschien vind je het wel leuk. Jij bent de enige, buiten mijn moeder die ik mee wil hebben. Ik vertrouw je.”
“Hoe laat moet je? Oh, je vertrouwt mij, heerlijk. Ik voel me echt bevoorrecht. Ik zal het Jan straks zeggen, die vind trouwens ook dat jij zo dapper bent. Hij zal het leuk vinden. Ja, ik ga met je mee. Wat zei je? Half elf? Prima, ik ben om kwart over tien hier.” Samen gaan ze nar beneden en drinken gezellig thee aan de blank geschuurde houten keukentafel. Eline vertelt har moeder dat ik morgen mee op controle ga. Haat moeder zwijgt even en kijkt mij vriendelijk, maar doordringend aan.
“Dat is fijn Suus. Ik ben blij dat jij er bent voor onze Eline, ze is anders zo alleen. Zul je goed opletten en alles horen over ons kleinkind?”
“Natuurlijk, en ik ben zo blij. Ik weet helemaal niet hoe zoiets gaat, ik heb dat nog nooit gezien. Alvast oefenen voor als ik zover ben. Was het maar zover. Ik wil ook.”
“Zou jij niet eerst je opleiding afmaken en trouwen voordat je het hele dorp over je heen krijgt met de allergrootste vijandigheden op je hals? Ze stoten je zomaar uit hoor, dat weet je.”
“Ja, ik maak mijn opleiding wel eerst af, maar waarom niet? We wonen hier al ruim een jaar samen, Jan en ik. Jan heeft een goede baan en het is toch veel natuurlijker om jong kinderen te krijgen? Dat we hier nooit echt zullen integreren wisten we toen we hier een huis kochten, dus dit kan er best wel bij hoor.”
“Nou, laat de pastoor en de burgemeester dat maar niet horen.”
“Laat de pastoor er maar buiten mam, dat weet je ook wel” zegt Eline, wat mij weer van verbazing van de een naar de ander laat kijken. Ik zeg niks maar denk des te meer. Na een half uurtje, als we weer gewoon gezellig zitten te klessebessen, sta ik op om naar huis te gaan. Ik moet nodig met mijn Jan praten, er is zoveel gebeurd het laatste uur dat ik het nauwelijks kan geloven. Als Jan ’s avonds thuiskomt en ik sta te koken, vertel ik hem wat ik allemaal heb meegemaakt en wat ik eigenlijk ook wil: ik wil een kind. Van Jan. Zelfs als ik nog een jaar college moet lopen. Waarom niet, vraag ik hem. Jan vindt dit een bedenkelijk plan van mij maar staat er niet helemaal afwijzend tegenover. Hij is per slot van rekening al achtentwintig, dus het zou nog niet zo gek zijn.
“Laten we daar vanavond nog maar eens over praten, dat plannetje van jou. Wacht eerst maar eens even de bevalling van Eline af, morgen eens kijken bij de vroedvrouw hoe dat gaat. Dan kijk je er misschien anders tegenaan en heb je een andere indruk. Ik vind het geen slecht plan, maar dit doen wij niet halsoverkop, zomaar van niks naar alles.” Die goeie Jan van mij, hij heeft gelijk, eerst maar eens even mee naar die andere klets van het dorp, kijken hoe zij dit aanpakt. We zien wel. Bovendien slik ik de pil. Die is ook niet binnen drie maanden uitgewerkt, dan nog extra foliumzuur gebruiken en zo zijn we al snel vier maanden verder voordat we een poging kunnen gaan doen. Ja, dat is een goed plan waar ik helemaal achter sta.
De volgende ochtend ga ik Eline halen, zoals afgesproken. Ik ben er helemaal opgewonden van en steek Eline dadelijk nog aan met mijn zenuwen.
“Mens Suus, houd eens op. Zometeen wordt mijn bloeddruk gemeten en dan is-ie te hoog en moet ik zoutarm. Dat wil ik niet, ik word gek van je.” Eline zegt dit lachend, maar ik schrik ervan. Shit, dat is waar ook. Bloeddruk die omhoog kan lopen. Ik neem mij voor om de rust zelve te zijn, maar ben het niet.
“Eline, je zult me niet meer horen. Ik zwijg als het graf, door mij hoef je geen zoutarm te gaan eten als het niet hoeft. Ik ben rustig.”
“Je hoeft niet te zwijgen, suffie. Maar ik vind het ook spannend, iedere keer weer. Vandaag wordt weer een echo gemaakt. Dat vind ik zó leuk en spannend. Je kunt echt alles zien.”
“Echo, vandaag? En daar mag ik bij zijn?” Helemaal verwonderd bekijk ik haar en voel mij nu helemaal belangrijk.
“Stel je voor dat je kunt zien dat het een jongetje of meisje is? Wil jij dat wel weten?”
“Hm, dat weet ik nog niet of ik dat wel wil, voor mij hoeft het niet zonodig. Bovendien zal die muts je dat echt niet vertellen hoor, ben maar niet bang!”
“Muts? Is ze niet aardig dan? Ze doet de bevalling toch als het zo ver is?”
“Ja, ach, vakkundig is ze wel, maar uh, ook erg nieuwsgierig zal ik maar zeggen. Niet echt openlijk, maar toch maakt ze opmerkingen waar ik mij niet zo gemakkelijk bij voel. Zoals laatst. Zegt ze: je was toch naar de kermis in Visdam, vijf maanden geleden? In de herfst? Het halve dorp was er ook. Heb je veel jongens ontmoet? Ze vist gewoon openlijk. Ik zeg het toch niet. Ik reageer daar niet op. Nou ja, ik kijk haar minachtend aan, maar zeg niks. Dat is ook een reactie. Dat bevalt haar dan niet en verder zegt ze dan alleen het noodzakelijke. Bloeddruk: goed. Gewicht: goed. Groei baarmoeder: goed. Verder doet ze oesters. Ik ben benieuwd hoe ze reageert als ze jou ziet.”

Tot zover dit hoofdstuk van een streekroman, tussen de wasmachine en droger in gemaakt, tijd 43 minuten. Morgen verder.

Een streekroman, o, daar heb ik er ook o zo veel van gelezen. Regelmatig schoof mijn vader er een mijn kant op, moet je deze eens lezen.

Streekromannen in de eerste persoon, die zag ik dan weer minder. De derde persoon,met een alwetende, compassievolle verteller vind ik meer streekromanerig. Dat wil niet zeggen dat zulke boeken er niet zijn, of dat het fout is, het zegt waarschijnlijk alleen dat mijn vader dat type boek niet leende :wink: . En het roddelen, het smoezen, ligt er wat dik bovenop, maar dat komt misschien omdat ik zelf een dorpskind ben, zo gewend aan de sfeer.

De lijn van het verhaal vind ik prima, het kabbelt lekker verder en er gebeuren allemaal dingen die niet zo van belang lijken maar in een dorp en in een mensenleven van werkelijk belang zijn.

Deze zin:
"Laten we daar vanavond nog maar eens over praten, dat plannetje van jou. Wacht eerst maar eens even de bevalling van Eline af, morgen eens kijken bij de vroedvrouw hoe dat gaat. Dan kijk je er misschien anders tegenaan en heb je een andere indruk. Ik vind het geen slecht plan, maar dit doen wij niet halsoverkop, zomaar van niks naar alles.”
vind ik typerend, helemaal de juiste toon.

Bedankt voor het fragment, jacqueline. Sorry dat ik niet eerder reageerde, maar ik was even niet bij de les.

Het idee van het verhaal is leuk. Wat ik me afvraag, is: Geef je nu te veel weg in verband met de pastoor? Of zet je ons op het verkeerde been? (Dan doe je dat goed).

De woordkeus en schildering van het tafereel vind ik ook goed. Nog twee dingen:

1. De dialogen kunnen wat mij betreft iets bondiger; het is wat veel gebabbel.

2. Maak je niet te veel een karikatuur van zo'n vissersdorp? Ja, oké, de mensen spreken misschien wel schande van een ongetrouwde zwangere, maar hun nieuwsgierigheid naar het preciese hoe-en-wat dwingt hen tot een bepaalde vorm van medeleven. Afkeuren doen deze mensen/vrouwen waarschijnlijk pas als ze ALLES weten. Zo lang dat nog niet het geval is, zijn ze honingzoet. Daar zou je iets mee kunnen doen. (Moet niet, het komt zo bij me op).

Nou ... naar mijn persoonlijke ervaring is er van dat mierzoete informatie trekken weinig te bespeuren. Ik ga niet op de details in, maar volgens de roddels overkwamen mij de gekste dingen, en niemand die ooit vroeg wat er echt aan de hand was. In de stad wel, daar was wel dat honingzoete, toe vertel nu eens. Maar goed, dat was ik inmiddels wel afgeleerd.

Toch zijn het juist die onbenulligheden én je onvermogen om er iets aan te doen een goede basis voor een streekroman. Immers, hoe leg je uit wat er wel aan de hand is als je niet weet wie de roddel in het leven riep?! Gelukkig is er altijd iemand die wel aan je kant staat!

Ach, waarom moet het weer zoiets saais zijn als een zwanger meisje in een klein dorpje waarvan niemand de vader weet.

Waarom niet de intriges van een dorp tijdens de tweede wereldoorlog?
Het smokkelen,
Het verbergen van Joden.
Het afknallen van twee verdwaalde Moffen en die ergens verbergen.
(Ik heb niets tegen Duitsers, maar tijdens de tweede Wereldoorlog waren er veel smerige etterbakken bij.)

Het is jammer dat ik je vraag te laat las Jaqueline,
Dan had ik je dit eerder aangeraden.

Tja, pehamo, volgens mijn schrijfdocent moest het een hoofdstuk uit een streekroman zijn. Streek in Zuid-holland, dicht bij Katwijk, Noordwijk dus vissersdorp. even verplaatsen naar een ander stukje kust: zuiderzee-kust, volendam, edam, urk en zie de plaatsnamen worden geboren onder mijn vingertoppen. TT nog steeds ongehuwde zwangere meisjes, het aantal neemt nog steeds toe helaas? en alle schandalen rond priesters e.d. met kindermisbruik, geloftes doorbreken, kermis in een dorp en mijn opdracht stond op papier. Het werd met een uitstekend en bijzonder beoordeeld. Dankzij het moderne, zwangere meiskje in het gelovige dorp. Ik kan er ook niets aan doen.